انجمن دانشجویان ایرانی مقیم کره جنوبی

وضعیت ادیان

دین در کره جنوبی توسط تعداد زیادی از سنت های مختلف احاطه شد .  بودیسم سنتی با یک سابقه از کنفوسیونیسم کره ای و بعد از آن مسیحیت ، همگی در جامعه سنتی – مدرنیته کره نقش ایفا می نمایند . به تعبیر دیگر در کره یک گستره وسیعی از عقاید مذهبی از شامانیسم ، کنفوسیونیسم ، بودیسم ، ون بودیسم ، مسیحیت ، اسلام تا سایر ادیان ساختگی و انشعابی از ادیان دیگر وجود دارد . با این همه تفاسیر ، دین تنها توانست روح نا آرام نیمی از مردم کره را احاطه نموده و نیمی دیگر فاقد هر گونه اعتقادات دینی و مذهبی هستند . از حدود 25 میلیون جمعیت به اصلاح دیندار کره جنوبی ، 49 درصد مسیحی جمعاً در حدود 13 میلیون نفر ( در حدود 8 میلیون پروتستان – 5 میلیون کاتولیک ) ،  47 درصد بودایی ( در حدود 12 میلیون نفر ) , 3درصد پیروان کنفسیوس و 1درصد دارای سایر مذاهب می باشند .30 تا 40 هزار نفر از مردم کره نیز مسلمان هستند.

ادیان کره از دریچه آمار : بر اساس نظر سنجی های بعمل امده ،  5/46 % از مردم کره جنوبی اظهار نمودند که هیچ ترجیح مذهبی نداشته و در واقع اعتقادی به دین و ساز و کارهای آن ندارند . در حدود 2/29% از جمعیت مذهبی ( حدود 13 میلیون نفر ) مسیحی هستند که حدودا 8 میلیون نفر که  3/18% را شامل می شود ، پروتستان ( اغلب پرسبی ترین و باپتیست) و 9/10% یعنی حدود 5 میلیون نفر کاتولیک ) هستند . تقریبا 12 میلیون نفر یعنی 8/22% بودائی هستند . حدود یکصد هزار نفر نیز پیرو یکی از شعبات بودائی موسوم به ون بودیسم (Won Buddhism ) و مابقی پیرو جنبش های مذهبی جدید نظیر Jeungism ،Daesunism  ، ,Cheondoism ,Taoism هستند،  هرچند اگر بودیسم و کنفوسیسونیسم را یک سری از مجموعه اعتقادات اخلاقی در نظر بگیریم تعداد بیشتری از مردم را شامل می شوند.

بیشترین سهم حضور افرادی که به گروههای مذهبی گرایش دارند مربوط به شهر سئول می باشد که 9/49 % می باشد که بعد از آن 1/46% در بوسان می باشد. یک تنوع زیادی از مذاهب جدید هم در اواسط قرن 19 شامل cheondogyo ایجاد شده است. اقلیت های خیلی کوچک مسلمان ( چهل تا چهل و پنج هزار  کره ای)  و بهائی (بدلیل مهاجرت از جنوب آسیا) هم در این کشور ساکن می باشند .

طبق نظر سنجی انجام شده در حدود 40 % از پاسخ دهندگان بیش از یک بار در هفته در برنامه های مذهبی شرکت می کنند ، 6/10% دو تا 3 بار در ماه ، 6/20% یک تا دوبار در سال در برنامه های مذهبی شرکت می کنند . در حدود 6 /4% هرگز در برنامه های مذهبی شرکت نکرده تنها در نام و عنوان خود دیندار بوده و در واقع تمایلی و یا علاقه ای به شرکت در برنامه های مذهبی مختص خود ندارند. افرادی که بیش از یکبار در هفته شرکت می کنند، 71% از آنان پروتستان ، 9/42% کاتولیک و 5/3% بودائی می باشند .

بجز گروههای مختلف مسیحی که یک وجه تمایز مشخص بین پیروان آن و غیر پیروان وجود دارد ، برای سایر گروههای مذهبی در این آمار ابهام وجود دارد. برای مثال معیار مشخصی برای شناسائی بودیست ها و شاخه فرعی آن یعنی ون بودیسم و پیروان آئین کنفوسیوس وجود ندارد .

نکته دیگر اینکه در کره جنوبی بویژه در آئین بودایی و کنفسیوس اجباری برای پذیرش دین آبا و اجدادی وجود ندارد و در واقع دین موروثی نیست . این امر خود به سر درگمی و ابهام در بررسی هر چه دقیق تر و بهتر وضعیت ادیان در کره جنوبی می افزاید . چراکه در برخی از ادیان نه روش و متد خاصی برای عبادت که متمایز کننده آنان از دیگران باشد وجود دارد و نه اینکه می توان از طریق ارتباطات خانوادگی ماهیت دینی افراد را تعیین نمود . این موضوع وقتی پیچیده تر می شود که سنت های ملی کره نیز در دین بی تاثیر نبوده و بسیاری از مردم ، عمیقا تحت تاثیر  این سنت ها قرار گرفته اند . علاوه بر آن برای معدود جمعیت دیندار کره ای انجام عبادات مشترک با سایر ادیان و یا تلفیق آن با خرافات نیز ممکن است ، یعنی جمع بین عبادت در معابد بودائی ، مشارکت در نیایش آئین کنفوسیوس و یا حتی مشورت با یک جادوگر .

الف : بودیسم و کنفوسیونیسم :

بودیسم مذهب خارجی و وارداتی از چین می باشد که نفوذ فرهنگی آن طی دوره شیلا (57 قبل از میلاد تا 935 بعد از میلاد) و کوریو (918 تا 1392) در کره غالب بود. بودیسم کره ای معتقد به لزوم تحمل رنج و عذاب انسانها است که این رنج و عذاب بایستی با میل و رغبت ایجاد شود. بنابراین برخی از بودائی ها سعی می کنند با ترویج دیدگاه انزواء و جداسازی به یک سطحی از روشنفکری برسند و برخی دیگر (bodhisattva of compassion) بدنبال بجای آوردن درخواست های خود از kwanum هستند . بودیست های واقعی در معابد خود در انزوای کامل زندگی نموده و تنها به عبادت می پردازند و حتی برای تامین نیازهای اولیه غذایی خود نیز به دستان پرخیر و برکت مردم و طرفداران خود چشم دوخته اند . این دسته از رهبران بودایی در واقع در هیچ فعالیت اقتصادی مشارکت نداشته و به ندرت از معابد خود که بیشتر در دامنه کوهستان ها و مناطق دور دست و صعب العبور می باشد ، خارج می شوند .

( اگر مسیحیت را بعنوان یک کل شامل پروتستانسیم و کاتولیک محاسبه گردد ) ، آئین بودایی در مرحله دوم ادیان کره جنوبی از نظر تعداد پیروان می باشد ولی در صورت تفکیک بین پروتستان و کاتولیک ها ، بودیسم در کشور کره جنوبی تبدیل به دین اصلی شده و از نظر داشتن پیرو ، با 12 میلیون نفر پیشترین پیروان را در میان ادیان کره جنوبی به خود اختصاص داد . البته در 10 سال گذشته ، دین اول مردم کره جنوبی مسیحیت بوده ولی بدنبال ریزش زیاد پیروان مسیحی و گرویدن آنها به بودایی و یا اتخاذ مشی بی دینی ، تعداد بودائیان افزایش یافت . بودیست ها ، همواره نگران کاهش تعداد پیروان خود می باشند .

 جوگیو ( jogye ) مشهورترین فرقه بودیسم در کره می باشد . همچنین فرقه seon  از شهرت برخوردار می باشند. این مذهب که در سلسله کوریو در کشور رونق داشت در زمان پادشاهی چوسون (1392-1910) تحت فشار و سرکوب جامعه کنفوسیوسی قرار گرفت، اما در سال 1550 مجددا توسط مون جونگ، ملکه و نائب السلطنه کره مورد حمایت قرار گرفته است. مسئولین فرقه jogye ، بشدت نگران کاهش راهبه های خود می باشند. در سال 2005 راهبه های این فرقه 466 نفر بودند، اما در سال 2014 تعداد آنان تنها 274 نفر کاهش یافت که نشانگر کاهش پنج درصدی از تعداد راهبه های این فرقه می باشد، البته می توان دلایلی برای کاهش تعداد راهبه های بودایی برشمرد که برخی از دلایل عبارتند از افزایش توان رقابتی دین رقیب (یعنی مسیحیت)، رشد ماتریالیسم و عدم علاقه نسل جوان برای تحمل رنج و عذاب برای رسیدن به دوره های عالی راهبه گری .

در پاسخ به نگرانی فزاینده رهبران بودایی برای کاهش تعداد طرفداران خود در مقابل افزایش تعداد طرفداران آئین مسیحی و یا تبدیل شدن پیروان سابق به افرادی بی دین و لامذهب ، مسئولین فرقه بودایی معمولا برای جذب حداکثری پیرو دست به ابتکارات جالبی می زند . معبد بونگیوم که در منطقه کانگنام که در شهر سئول قرار دارد یکی از مشهورترین معبد کشور می باشد و سابقه ساخت آن نیز به 1200 سال قبل باز می گردد، برای جذب افراد با سلایق و زمان های مختلف از حضور چند روزه گرفته تا بازدید چند ساعته برنامه ریزی نموده است. دیگر لازم نیست برای کسب تجربه تمرکز بودیسم به کوهستان های کره و تحمل ماهها رنج و عذاب را متحمل شد ، بلکه حتی فردی برای خرید و یا حتی شرکت در کنفرانس به این مرکز تجاری مراجعه می کند ، نیز می تواند در برنامه های معبد شرکت نماید. مسئولین این معبد با  برنامه ریزی برای یک تور کوتاه مدت چند ساعته ، علاوه بر انجام مراسم های مذهبی ، برنامه های فرهنگی دیگر نظیر اجرای برنامه سرو چای ، کشیدن نقاشی و بازدید از معبد تاریخی که مجسمه مشهور میترا را در خود جای داده ، شامل می شود. جالب اینکه 90% از 7000 نفری که برای شرکت در برنامه های دو روزه این معبد شرکت می کنند، خارجی هستند و برنامه ها به زبان انگلیسی ارائه می شود. بدین ترتیب مسئولین فرقه jogye در فرایند جهانی شدن کره نقش مهمی ایفاء می نمایند.

کنفوسیونیسم  هم یک فلسفه اجتماعی و سیاسی  وارداتی از چین می باشد که پرهیزگاری از in  را مورد تاکید قرار می دهد که معمولا به (خوش قلبی – بشری) تعبیر می شود و hyo یا پرهیزگاری یا تواضع فرزندی که از طریق جشن هائی نظیر مراسم نیاکان به نمایش گذاشته می شود. مفهوم کنفوسیسوسی از آسمان شامل یک نیروی خودسر در طبیعت و جامعه است که فاقد شخصیت بود و فرای کنترل بشری است . این عقیده از چین وارد شد و طی سه پادشاهی (شیلا، کوریو و پائیک) بعنوان یک عقیده فرعی درنظر گرفته می شد اما از زمان سلسله چوسون بعنوان ایدئولوژی ملی درنظر گرفته شده است.

ب : آئین مسیحی :

طی صد سال گذشته مسیحیت کره ، رشد فزاینده داشته و کلیسای مسیحی کره یکی از پنج کلیسای عمده میسیونری جهان می باشد. در حال حاضر پنجمین کلیسای بزرگ پروتستانی جهان در منطقه یوئیدوی سئول قرار دارد. کره جنوبی سومین کشور مسیحی آسیا بعد از فیلیپین و تیمور شرقی است، کره جنوبی ، سومین کشوری است که در آسیا به نسبت جمعیت خود بیشترین پیرو مسیحیت را پس از فیلیپین و تیمور شرقی در خود جای داده است. در کشور کره، در زمان دیکتاتوری و اشغال شبه جزیره توسط ژاپن و به دلیل سرخوردگی مردم کره از آئین ژاپنی ها و در مقابل یافتن فضای تنفسی بیشتری در دین مسیحیت ، یک چرخش روبه افزایش تعداد مسیحیان بوجود امده بطوریکه از 1910 تا پایان اشغال ژاپن بر کره در حدود نیمی از مردم شبه جزیره به دین مسیحیت گرویدند . آمارهای ان زمان نشان می دهد که از میان جمعیت تقریبا 22 میلیون نفری شبه جزیره در زمان استعمار ژاپن ، در عرض چند سال بالغ بر 10 میلیون نفر به مسیحیت گرویند . این امار برای سایر ادیان بویژه بوداییان به یک فاجعه تبدیل شده بود .

در آن زمان مسیحیت به دین غالب و بودایی به دین در سایه تبدیل شده بود . بودائی ها مسیحیت را به قتل عام فرهنگی و مذهبی در کره، نظیر آنچه که در هند بوقوع پیوسته، متهم نموده اند . در مقابل شاخه ای از مسیحیان متعصب نیز در فاصله زمانی سالهای 1982 تا 1996، حداقل 20 معبد بودیسم در کره جنوبی را تخریب نموده اند .

میسیونرهای کاتولیک رومی در سال 1794، یک دهه پس از بازگشت اولین باپتیست از چین به کره وارد شده اند. نویسنده میسیونری یسوعی بنام ماتئوریس که در دربار چین بود در قرن 17 از چین به کره سفر کرد. تفکر مسیحی در اثر جنبش اجتماعی موسوم بهsilhak  به کشور کره وارد شد. این جنبش در حقیقت یک جنبش رفرم اجتماعی کنفوسیوسی کره ای بود که در اواخر سلسله چوسون ایجاد شد . این آموزه که بیشتر بر عملگرائی تاکید دارد ، در پاسخ به طبیعت روبه افزایش متافیزیکی نئوکنفوسیوسم که ناشی از تغییرات سریع سیاسی ، صنعتی و کشاورزی در کره ( اواخر قرن 17 تا اوائل قرن 19 ) ایجاد گردید .

          ورود کاتولیسم درکره بصورت غیر مستقیم در قرن 18 از طریق انتقال پیام های پادشاهی و بواسطه حمل کتابهای میسیونری در پادشاهی چین بوده است. در این روش سئوهاک بتدریج در شکل کتابهای خارجی به چینی ترجمه شده و وارد کره شده بود، که ترویج کاتولیسم بدون هیچ نفوذ مستقیم میسیونرها در نوع خود منحضر بفرد بوده است. اگرچه در نهایت میسیونرها در 1836 وارد کره شده بودند. سئوهاک، بعنوان فلسفه غربی بعنوان مذهبی که از تکنولوژی حمایت می کند، درنظر گرفته شد. این جنبش بطور اصولی بعنوان یک حرکت اقلیت متفکران پیشرفته محسوب می شد و حتی عده کمی آماده پذیرفتن جنبه کاتولیکی سئوهاک بودند. بسیاری از کره ایها این تفکر را بعنوان یک فرم اصلاح شده بودیسم و یک تفکر تساوی اجتماعی که نظم موجود در آن زمان را به چالش کشیده بود، می پنداشتد چراکه بسیاری از کاتولیک های کره ای از بجا آوردن آداب و تشریفات مذهبی نیاکان خود اکراه داشتند . این موضوع در نهایت در سال 1801 منجر به آزار و اذیت کاتولیک ها و متعاقبا در اواخر قرن 19 میلادی موجب اعدام برخی از رهبران کاتولیک گردید .

میسیونرهای پروتستان در دهه 1880وارد کره شدند و بهمراه کشیشان کاتولیک تعداد زیادی را به مسیحیت دعوت کردند. بخصوص متدیست و پرسبی ترین ها از سایرین موفق تر عمل کرده اند. آنها مدارس، دانشگاهها ، بیمارستانها  و یتیم خانه هائی را احداث نموده و نقش مهمی در مدرنیزه کردن کره برعهده گرفتند. در زمان استعمار ژاپن بر شبه جزیره کره ( 1936-1910 ) نیز مسیحی ها در خط مقدم مبارزه بودند . عواملی که به رشد پروتستانیسم در کره کمک کرد شامل بهم ریختگی شرایط بودیسم در کره، تلاش هائی که مسیحیان آموزش دیده برای آشتی ارزش های مسیحیت و کنفوسیوس بعمل آورده اند و همچنین تشویق حمایت از خود و خودگردانی کلیسای کره ای و تعریف مسیحیت باتوجه به ناسیونالیسم کره ای می باشد.

از مذهب پروتستان،فرقه های جدیدفراوانی منشعب گردید.  چونگ دوگ وان ( Chongdogwan  ) یا کلیسای ایوانجلیست ها توسط پاک ، تائی- سون تاسیس شد. وی در اصل پرسبی ترین بوده که در سال 1950 بخاطر ارتداد ( بدلیل ادعا دارا بودن قدرت روحانی منحصر به فرد ) از کلیسا کره اخراج شد . پیروان این ائین در حدود یک میلیون نفر می باشند که یک شبکه بزرگ کلیسائی بعنوان «شهرهای مسیحیت» را ایجاد نموده و چندین شرکت صنعتی را مدیریت می کنند .

باتوجه به وظایف جهانی ایوانجلیسم، انجمن اتحاد مسیحیت جهانی یا کلیسای متحد در سال 1954 توسط کشیش سون، میونگ – مون تاسیس شد که این انجمن هم مشهورترین مذهب مسیحی جدید کره بوده است. در دوره گسترش این مذهب در دهه 70 ، کلیسای متحد چندین میلیون عضو در کره جنوبی ، ژاپن و پیروان بسیار زیادی در امریکای شمالی و اروپای غربی داشته است. وی ادعا کرد که مسیح موعود است که از سوی خدا مامور شده تا همه مردم جهان را در یک خانواده متحد سازد، نظیر کلیسای ایوانجلیستی پاک، تائی- سون، کلیسای متحد هم تا حد زیادی خود مختار بود و پیروان خود را به اطاعت مطلق از کلیسا دعوت می کرد .  برای مثال مون ، ازدواج های جمعی را برای پیروان جوان خود تنظیم می کرد. . مون مثل پاک، وضعیت کلیسا را با مسائل اقتصادی مرتبط کرد. کارخانه های تسلیحات در خارج، جین سینگ، محصولات دریائی، صنایع هنری و موارد دیگر را در اختیار داشت. نیروی کار مون ، ساعات زیادی کار می کردند ولی دستمزد کمی دریافت می کردند ، سود و منفعت ناشی از اقدامات اقتصادی آنان به صندوق کلیسا واریز می گردید . مون با هدف برنامه ضدکمونیستی و انجام اقداماتی سعی داشت تا بر روی افکار عمومی اثر بگذارد، بهمین خاطر با تاسیس روزنامه هائی نظیر  segyeilbo در کره، sekainippo در توکیو و واشنگتن تایمز در آمریکا و با برگزاری کنفرانس های بین المللی پرخرج در کره جنوبی با دعوت از متخصصین روز جهان ، برنامه های گسترده ای را به اجراء در می آورد. در داخل کره نیز مقامات دولتی به کلیسای متحد با سوء ظن برخورد می کردند که در نهایت بخاطر رسوائی هایش و علاقه آشکار مون برای ایجاد سیستم دولت در دولت ، نفوذش در اواخر دهه 80 کاهش پیدا کرد.

در خصوص وضعیت فعلی ائین مسیحیت ذکر نکات ذیل قابل توجه می باشد اول اینکه محل گرایش مسیحیت در کره بیشتر در بخش شمالی ( یعنی کره شمالی فعلی )  بوده است ، چراکه در آنجا تاثیر کنفوسیوس به نسبت جنوب خیلی زیاد نبود. تا قبل از 1948 پیونگ یانگ مرکز مهم مسیحیت شبه جزیره بود . بعد از استقرار نظام کمونیستی در شمال ، اغلب مسیحیان کره شمالی که با شکنجه و فشار رژیم کمونیسیتی کره شمالی مواجه شده اند ، به کره جنوبی گریختند ، بطوریکه اکنون می توان ادعا نمود که اقلیت بسیار کوچکی از مسیحیان در کره شمالی زندگی می کنند که عمدتا بخاطر ترس از رژیم کمونسیتی ، اعتقادات دینی و مذهبی خود را مخفی می نمایند .

نکته قابل تامل دیگر در خصوص وضعیت مسیحیت در کره جنوبی آن است که که در سالهای اخیر ، پیروان آئین پروتستان در حال کاهش می باشد در حالی که بر طرفداران آئین کاتولیک روز به روز افزوده می شود . علاوه بر نکته فوق ، جامعه مسیحیت کره جنوبی جامعه بسیار فعالی می باشد . در بالای ساختمان بسیاری از مراکز مهم تجاری ، اداری و حتی منازل مسکونی صلیب های مسیحی زیادی مشاهده می شود ، بطوریکه این صلیب ها بویژه در شب بسیار درخشان بوده و به نوعی خود تبلیغ آئین مسیحیت می باشد .  تقریبا در همه رویدادهای مهم سیاسی و اجتماعی و فرهنگی و ورزشی که در کره جنوبی برگزار می شود ، مبلغان مذهبی مسیحی با حمل پلاکاردها و نوشته هایی همه را به پذیرش آئین مسیحیت فرا می خوانند  .

روش دیگر جذب مردم به آئین مسیحیت ، حمایت کلیسا از مهاجران ( قانونی و یا غیر قانونی ) می باشد . در صورتیکه این مهاجران در برنامه های مذهبی کلیسا مشارکت نموده و دین مسیحیت را انتخاب نمایند، نه تنها از به اصطلاح اعانه های ( مالی ) کلیسا برخوردار می شوند بلکه کلیسا اقدامات مربوط به حضور  واقامت قانونی آنها در کره جنوبی را انجام داده و آموزش های لازم دینی و علمی را نیز بصورت رایگان به آنان ارائه می دهند . گفته می شود برخی از مهاجران غیر قانونی ایرانی به کره جنوبی نیز با این روش چندین سال متمادی در کره جنوبی حضور دارند .

سفر رهبر مسیحیان جهان در ژوئن 2014 به کره جنوبی ، اوج سفر یک رهبر مذهبی مسیحی به این کشور بوده که با استقبال زیادی مواجه گردید هر چند برخی از طرفداران متعصب کلیسای کاتولیک تظاهرات محدودی را در مخالفت با این سفر انجام داده اند .

ج : اسلام :

سالهاست که واژگان شرقی و غربی یا شمالی و جنوبی از ادبیات سیاسی کشورهای جهان حذف شده ؛ در حالی که در جنوب شرقی آسیا درکره ، همچنان اختلاف شمال و جنوب پابرجاست. ظهور کمونیسم در کره شمالی و اعمال فشار و زور در این سرزمین و از سویی ، فقدان سازکار اطلاع‌رسانی و بانکهای اطلاعاتی باعث شده است که نتوان اطلاعات دقیقی از شمار مسلمانان در شبه جزیره کره و بالاخص در کره جنوبی ارائه نمود اما بر اساس آمارهای غیر رسمی  تخمین زده می شود که در حدود 35 هزار مسلمان در کره جنوبی و بیشتر در  حوالی شهر سئول پایتخت این کشور زندگی می کنند .

بزرگترین مسجد این کشور در سال 1976 میلادی در شهر سئول پایتخت این کشور با سرمایه مسلمانان آن و حمایت مالی برخی از کشورها مانند عربستان سعودی و …. بنا شد . البته اقداماتی در جهت ساخت مسجد اعظم این کشور از 1963 با کمک مالی مالزی شروع شده ولی به دلیل مشکلات بسیار از جمله تورم نیمه کاره ماند .

ظهور اسلام در کره به قرن نهم میلادی مقارن با سفر تجار و جهانگردان مسلمان به این نقطه از آسیا باز می‌گردد در این زمان سفر تجار مسلمان به کره و مراوده آنان با مردم کره باعث شد تا تعدادی از مردم کره به اسلام گرایش پیدا کنند . با توجه به اینکه بر اساس افسانه کوشنامه مراودات ایرانیان با کره ای ها در دوران هخامشیان در ایران و امپراطوری شیلا در شبه جزیره کره در حدود 3000 سال قبل باز می گردد ، لذا گفته می شود اولین بار در حدود 1200 سال قبل مسلمانان ایرانی به این کشور وارد شده بودند و لذا این عده از مسلمانان ایرانی که عمدتا از شیعیان بوده اند ، بسیاری از عقاید و باورهای شیعیی را وارد جامعه کره نموده اند . البته هیچ سند و مدرک متقن و مکتوبی در این زمینه وجود ندارد .

اما ظهور و بروز اسلام در کره جنوبی به صورت تکمیلی و ملموس تر بعد از جنگ کره ( 1953-1951 ) و همزمان با حضور نیروهای به اصطلاح حافظ صلح سازمان ملل در نوار مرزی دو کره روی داد . در آن زمان فقر و نا امیدی برجامعه کره جنوبی مستولی شده و نگرانی فزاینده‌ای از آینده در میان مردم موج می‌زد . از سال 1953 به بعد و همزمان با اعزام سربازان مسلمان ترک تحت عنوان نیروهای سازمان ملل ، بار دیگر بخشی از مردم کره بویژه مردمان مناطق مرکزی مانند سئول و مرزی ، با تعالیم الهام‌ بخش اسلام آشنا شده و تعدادی از آنها به اسلام گرویدند . سربازان ترک که گروه بزرگی را تشکیل می‌دادند و در زمینه ساخت مدارس و نوانخانه‌ها فعالیت داشتند. ، از سوی مردم کره مورد احترام بسیار قرار گرفتند. در این دوران نخستین مسجد مسلمانان کره تاسیس شد . اولین کاروان مسلمانان کره به امامت حاجی سوبری سئوجونگ گیل در 1960 میلادی به حج مشرف شده و در 1978 میلادی عزیمت کاروان‌های کره‌ای به حج با 130 نفر تداوم یافت. جمعیت‌های اسلامی و کانون‌های مسلمان در کره بسیار فعال هستند که در این میان انستیتو اسلام کره و فدراسیون ملسمانان کره جنوبی ( KMF  ) یکی از فعال‌ترین این انجمن‌ها به شمار می‌رود.

بر اساس آمار فدراسیون مسلمانان کره جنوبی و انستیتو اسلام در کره از حدود 35 هزار مسلمان شناخته شده در کره ، در حدود 10 هزار نفر ( ¼ ) از مسلمانان در امور مذهبی و دینی بسیار فعال بوده و در مناسک دینی و عبادی شرکت می‌نمایند . بسیاری نیز به ‌طور مستمر در پنج وعده نماز جماعت شرکت می‌کنند. بسیاری از جوانان مسمان کره که علاقمند به فراگیری تعالیم اسلامی هستند هر ساله به مدارس اسلامی دیگر کشورهای مسلمان از جمله مالزی ، اندونزی ، عربستان سعودی و مصر می‌روند .  معدود مسلمانان کره‌ای در امر دعوت دیگر هموطنانشان به اسلام نیز فعال هستند و « دعوت » را امری مقدس تلقی می‌کنند. ترجمه قرآن و دیگر منابع اسلامی به زبان کره‌ای از دیگر فعالیت‌های مسلمانان کره‌ای است. به رغم گرایش اکثریت جامعه کره به زندگی غربی و مدرنیزم کاپیتالیستی، مسلمان این دیار توانسته‌اند به تلفیق منطقی و معقول از زندگی مادی و معنوی برسند و به سنن و فرهنگ دینی خود پایبند باشند.

علاوه بر جمعیت مسلمان کره جنوبی ، در حدود 155 هزار نفر مهاجر مسلمان عمدتا از کشورهای اندونزی ، مالزی ، هند ، پاکستان ، بنگلادش ، ایران و برخی دیگر از کشورهای مسلمان آفریقایی در این کشور سکونت دارند . در حدود 10 هزار دانشجوی مسلمان نیز در دانشگاههای مختلف کره جنوبی مشغول به تحصیل می باشند . افزایش میزان حضور مسلمانان در کره جنوبی موجب گردید که در برخی از دانشگاهها ، مراکز علمی ، مراکز پزشکی و …  کره جنوبی امکانات سرو غذای اسلامی را نیز تدارک دیده و تجارت غذای حلال بعنوان یکی از برنامه های اقتصادی دولت کره جنوبی مد نظر قرار گیرد .

د : آئین یهودی :

 حضور یهودیان در کره از زمان 1950 آغاز شد. در این زمان تعداد زیادی از سربازان یهودی نظیر کشیش چائیم پوتوک(رمان نویس مشهور آمریکائی) به شبه جزیره کره آمدند. جامعه یهودی بسیار محدودی در شهر سئول زندگی می کنند و تعداد کمی از کره ای ها نیز به این آئین گرویدند در آوریل 2008 اولین خانه موسوم به چاپاد یهودی در شهر سئول بر پا گردید .

 ه : مذاهب جدید:

1 شامانیسم :

عقاید مردم بومی که یک عقیده بنیادین مشترک در وجود یا غالب خدایان بیشمار (نظیر خدایان کوهستان، خدایان خانه و خدای آتش) و ارواح مردگان و همه آن چیزهائی که ممکن است بر روی خوشبختی مردم اثر بگذارد، می باشد. شامان ها که اغلب زن هستند و معتقد به گرفتن کمک از دنیای ارواح هستند با اجرای kut (برنامه نیایش شامان ها) تلاش می کنند تا خوشبختی را به مشتریان خود بدهند و مریض ها را درمان نموده و ارواح خبیث را دفع نمایند و خدایان روستا و یا خدایان آن محل را تسکین دهند و یا حتی ارواح اشخاص مریض را بسوی آسمان هدایت کنند.

زنان بعد از گذراندن یک دوره ریاضت های سخت فیزیکی و ذهنی و تحمل سختی ها به یک شامان تبدیل می شوند و به تصرف یک روح در می آیند که چنین تصرفی صرفا از طریق kut میسر می باشد . بسیاری از دانشمندان معتقدند که شامانیسم کره ای دین نیست و تنها یک شکلی از درمان است که ارواح با اهداف بشری و اهداف مادی دستکاری شده اند. هیچ شکلی از نجات یا تکامل روحی و اخلاقی حداقل برای معتقدین عادی به ارواح در آن وجود ندارد. شامان یک متخصص است که درصورت نیاز به افراد  مشورت می دهد .

 بطور سنتی شامان ها، شرایط اجتماعی پائینی دارند و اغلب از طبقه chomin  (مخالف طبقه اشراف یا yang ban ) می باشند . شامانیسم یک پدیده ای است که در روستاهای کره بنیان گذاشته شده و ارتباط زیادی با فرهنگ قدیمی و مورد علاقه روستائیان کره دارد. هرچند شامانها ناراحتی های مردم درون شهرها را بویژه مهاجرین روستایی به شهرها که نتوانستند خود را با محیط شهر تطبیق دهند را نیز درمان می کنند .

دولت عقیده شامانیسم را یک عقیده خرافی عنوان نموده و ان را تبلیغ نمی کند و در مقابل سعی دارد تا حضور و نفوذ آن را در سطوح اجتماعی و فرهنگی کشور به حداقل برساند. اگرچه در فضای رشد ملی گرائی و حرکت به سمت فرهنگ سازی و خوداتکائی فرهنگی ، رقص ها ، آوزها و جادوهائی که در آئین شامانیسم بوجود آمده ، بعنوان یکی از جنبه های مهم فرهنگی کره شناسائی شده و در پاره ای از اوقات نیز در سطح عمومی به نمایش گذاشته می شود. در موارد دیگر توریست های خارجی می توانند در اجرای برخی از رقص ها و آئین های سنتی شامانیسم مشارکت نمایند . در ستوات اخیر رویه دولت بر این امر استوار گردیده که برخی از ابعاد اجرای kut را بعنوان یک اثر و دستاورد فرهنگی ارزشمند که بایستی حفظ شده و به نسل های آینده نیز منتقل  نمایند ، نگریسته می شود . اما بطور کلی بنظر می رسد عملکرد آنها بصورت یک اقدام روان کاوی توسط دولت در جریان گسترش تسهیلات معالجات روانپزشکی مورد حمایت قرار می گیرد.

2 چندوگیو :

  Chondogyo: یا تونگ هاک که بعنوان اولین مذهب جدید در نظر گرفته شد و یک سنت مذهبی مهم است و تلفیقی از تفکرات کنفوسیونیسم، بودیسم، شامانیسم، دائوئیسم و کاتولیک است که در لایه های اجتماعی رشد کرده است. این فلسفه یا مذهب از جنس donghak (به معنی جنبش تعالیم شرقی) بوده که توسط فردی که از طبقه اشراف بنام چو ، جه – یو در سال 1860 معرفی گردید . این فرد ادعا می کرد که یک مواجه و ارتباط سری با خدا دارد و رسالت وی آن است که همه جهان را موعظه نماید. جو چه در سال 1863 توسط دولت وقت مرتد خوانده شد و متعاقب آن اعدام گردید.

این تفکر در میان روستائیان بخصوص در منطقه چولا پخش شد که منجر به ایجاد یک شورش در سال 1894 گردید . درحالیکه برخی از اعضای جنبش، تونگ هاک را به Chondogyo نامگذاری کرده اند. یعنی آموزه یا تعالیم آسمانی و این گروه از الحاق کره به ژاپن در سال 1910 مخالفت می کردند. این گروه نقش مهمی در کنار مسیحیت و کنفوسیونیسم در جنبش ملی گرائی کره در دهه 1920 ایفاء نمود .

آئین  Chondogyo  توسط کائی بیئوک (kaebyok) که یکی از روزنامه نگاران مشهور دوران استعمار ژاپن بر شبه جزیره کره بوده ، مورد حمایت قرار گرفت . در حال حاضر این فلسفه یعنی چو خه فلسفه بینادین سیاسی و مذهبی حاکم بر کره شمالی می باشد و در واقع می توان گفت که دین برتر و ارجح در کره شمالی را آئین  چون دوگیو تشکیل می دهد .

اعتقاد اصلی این تفکر شامل مساوات ذاتی همه بشر می باشد ، بشریت و بهشت یکی هستند و مثل یکدیگر هستند. با هر فرد بایستی با احترام رفتار بشود چراکه در وجود همه اشخاص ذات الوهیت وجود دارد. خدا در انسان وجود دارد. هرچند افراد بایستی تلاش کنند تا ذات الوهیت را در زندگی خود متجلی سازند و به خود تکاملی برسند. اگرچه چو و پیروانش تلاش نکردند تا اینکه نظم اجتماعی را برهم بزنند  و یک مکتب مساوات بشری رادیکال را ایجاد کنند. استعداد انقلابیChondogyo را می شود در این عقیده اساسی درک کرد که از مردم فقیر خواسته تا اینکه درکنار متفکرین و مقاماتشان برای رهائی و نجات تلاش کنند. بهمین خاطر این عقیده درتوسعه دموکراسی و استبداد ستیزی نقش ویژه ای داشت. در دهه 70و 80 ، Chondogyo توجه ویژه ای را در میان روشنفکران کره ای کسب کرده بود.

سایر ادیان اصلی شامل taejonggyo است که عقیده اصلی خودش را در عبارت tangun دارد. taejonggyo یا daejonggyo ، مذهب نیاکان خدائی یا مذب نیاکان بزرگ که dangungyo یعنی دین dangun در سئول در سال 1909 توسط ناچیول تاسیس شد. خدای این مذهب افسانه پادشاه تان – کون یا dangun  که در حدود 5000 سال قبل امپراطوری کره را تشکیل داد، می باشد.

براساس این تفکر 17 جنبش جدید مذهبی بوجود آمده است که تان گون را می پرستند. عقیده اصلی آنها این است که چون کره ای ها خدای خودشان را دارند، لذا نیازی نیست که خدایان خارجی را بپرستند. تاکید آنها بر روی minjok یعنی هویت ملی و اتحاد مردم کره است. بهمین خاطر با ملی گرائی کره بسیار درآمیخته شده است. البته این عقیده یک ماهیت سازماندهی شده ندارند و خیلی روی نهادها یا آئین تشریفات مذهبی متمرکز نشده و بیشتر بر روی تئوری های مرکزی افسانه گرائی متمرکز می باشد . ناچول (1912-1862) خودش را رهبر جنبش استقلال کره می دانست و او را بعنوان معلم بزرگ می دانند .

3 چانگ سانگ یو 

آئین چانگ سانگ یو Chungsanggyo در اواخر قرن 19 توسط پادشاه جونگ سان به اساس رویه های جادوگری و ایجاد بهشت برروی زمین تاکید داشت و به دو شاخه رقابتی بزرگ تقسیم شد. شاخه بزرگتر jeungsando و  daesun jinrihoe  .

4 ون بودیسم :

آئینWonbulgyo  یا  wonbuddhism ناشی از یک تلاش برای ترکیب دکترین بودیسم سنتی با یک سری امور مدرن برای اصلاح اجتماعی و تجدید حیات بودیسم بوده است. مقر اصلی این فرقه در شهر ایکسان در جنوب کره جنوبی واقع بوده و در حدود یکصد هزار پیرو در کره جنوبی دارد . گفته می شود در حدود 130 مبلغ مذهبی از این فرقه به بالغ بر یکصد کشور جهان اعزام شده و در حال تبلیغ این آئین تلفیقی از بودا می باشند .

علاوه بر مذاهب فوق ، فرقه های کوچک زیادی که در اطراف کوهستان kyeryong  در استان chungchong جنوبی سردرآورند که این استان در حقیقت محل فرضی برای بنیانگذاری سلسله جدید در قرن 18 در پیش گوئی ها بوده است. از این فرقه ها و آئین ها بعنوان  Native Religion  یاد می شود که تعداد پیروان ان چشمگیر نیست .

و  : جایگاه ادیان در نظام اجتماعی، سیاسی کره جنوبی :

در ماده 20 قانون اساسی کره جنوبی در دو بند به مبحث آزادی شهروندان برای اعتقاد به ادیان مورد علاقه ، عدم التزام کشور به یک مذهب خاص و همچنین جدائی دین و دولت (سکولاریسم ) اشاره شده است.  روز تولد بودا و تعطیلات مسیحیت بعنوان تعطیلات مذهبی معرفی گردیده ، گروههای مذهبی نیاز به اخذ مجوز و یا ثبت رسمی ندارند. دولت اجازه آموزش های مذهبی در مدارس عمومی را نمی دهد، البته مدارس خصوصی از این امر مستثنی هستند.  البته همانگونه که اشاره شد در کشور کره جنوبی، سابقه فشارهای مذهبی خاص از سوی حاکمان وجود داشته و یا حتی هم اکنون نیز برخی از گروههای مذهبی مانند بودائیان دولت های این کشور بویژه دولت مسیحی آقای لی میون باک ( 2009-2013 ) و حتی دولت فعلی خانم پارک گون هه ( 2013-2017 ) را به جانبداری از گروههای مذهبی خاص مانند مسیحیت متهم می کنند . البته دولت خانم پارمک بسیار سعی دارد که وارد مقوله های دینی و مذهبی نشده و به نوعی از این امور اجتناب نماید .

در سال 2011 رهبران بودایی بدلیل کاهش بودجه معرفی بودیسم به توریسم های خارجی، با قهر سیاسی، کلیه مقامات دولتی را از ورود به معابد منع نمودند . البته در حال حاضر روابط بین ادیان مذهبی کره با دولتمردان فعلی وضعیت بحرانی ندارد .

باتوجه به مباحث فوق، کشور کره بدلیل گستردگی تمرکز اعتقادات و اعمال مذهبی بواسطه وجود ادیان و نحله های فکری و فلسفی متفاوت و مختلط، بخصوص از سال 1998 به بعد ، تلاش نموده تا راهبرد تکثرگرائی دینی و مذهبی را برای کشور خود در پیش بگیرد. بهمین دلیل جامعه مذهبی کره نیز تصمیم گرفته تا از واژه «مذهب همسایه» ، بجای «مذهب دیگر» استفاده نماید. کره جنوبی برای محققینی که به موضوع کثرت گرائی مذهبی و دیالوگ بین مذهبی علاقمند هستند، کشوری جذاب برای مطالعه می باشد. حتی تاجائیکه تعدادی از محققین، کره را به مثابه موزه همه مذاهب(کپی برداری آمریکائی) درنظر می گیرند، مذاهب فراوانی از شرق تا غرب، از تاریخ باستان تا قرن معاصر در کره بچشم می خورد. تنها با قدم زدن در خیابان های سطح شهر و تماشای علامت های موجود بربالای ساختمانها، به میزان بالای پیچیدگی و تنوع دینی پی برده می شود. از نشان صلیب کلیساها بر بالای ساختمانها که در رقابت بین دینی و بین مذهبی قرار دارند و سعی در خودنمائی تفوق مسیحیت در کره را دارند، تا معابد بودائی که همواره نگران کاسته شدن پیروان خود و استحاله آنان توسط بودیسم مدنی هستند، بهیمن دلیل گرایش بیشتری برای کشاندن معابد از کوهستان ها به سمت شهرها و تسهیل فرایند کاهنانه با هدف جذب بیشتر دارند، تا شامانیسم که شاید بتوان گفت نشان های آنان چیزی شبیه تبلیغات تجاری برای جذب مشتری بیشتر می باشد و اگر گفته شود به میزان سوپرمارکت های سطح شهر، نشان های شامانیسم دیده می شود، سخنی گزاف نباشد.

ضمن اینکه دولت از ترس مواجه با درگیریهای دینی تلاش می نماید، اولا گروههای مذهبی را به دیالوگ ادیان تشویق نماید و از سوی دیگر اینگونه وانمود کند که کره بعنوان نمونه خوبی برای دیالوگ های بین دینی و بین مذهبی می باشد. روزنامه های کره ای همواره از دیدارهای رهبران مذهبی مختلف با شرح و تفصیل یاد می کنند. بعنوان مثال دیدار پاپ واتیکان از کره جنوبی در آگوست 2014 ، سفر کاردینال کاتولیک استیفان کیم، سوهو- آن و بودیست ارشد بیوپ جیونگ و یا حتی کنفرانس کره ای در مورد مذهب و صلح (KCRP)، برنامه های درسی را برنامه ریزی می نماید تا به جوانان و رهبران مذهبی، فهم بهتر مذاهب همسایه را آموزش بدهد و یا نمونه دیگر دیالوگ و دوستی بین مذهبی سازمان «سام سوهو» (انجمن سه راهبه ها) می باشد که در سال 1988 تاسیس شده و شامل راهبه های کاتولیک ، بودیسم و ون بودیسم می باشد.

اما چیزی که تاحدود زیادی مشهود می باشد اینکه در کره هیچ مذهب مجردی وجود ندارد که جامعه را به تنهائی هدایت نماید. ضمن اینکه تاریخ مذهبی کره همواره نشانگر دیدگاههای دوگانه نسبت به سایر ادیان بوده است. یک دیدگاه، ناظر بر گرایش انحصاری از مذهب انفرادی برای کسب هویت می باشد و دیدگاه دیگر، دیدگاه فراگیری است که برای شناسائی سایر ادیان و یا مذاهب و یا به نوعی همزیستی مشترک و همکاری بچشم می خورد، بهمین دلیل همواره ادیان کلاسیک در کشمکش حفظ هویت خود، عدم مواجه به مدرنیته و یا حتی تلفیق و یا التقاط قرار داشتند. البته باتوجه به سابقه نفوذ تاریخی نیروهای خارجی (ژاپنی و چینی در کشور کره)، رفت و برگشت های عقیدتی امری طبیعی بوده و بهمین خاطر گرایش به تلفیق، جزء علاقمندی های اصلی اعتقادی اغلب مردم کره محسوب می گردد، بدین معنی که دیده شده یک مرد مسیحی چهل ساله کره ای، در دوره جوانی بدلیل اعتقادات خانوادگی دارای دین تلفیقی بودا و کنفوسیوس بوده، قبل از ازدواج به مذهب کاتولیسم گرویده و پس از ازدواج به مذهب پروتستان ملحق شده است، ضمن اینکه پیروان همه ادیان به نوعی به kut های شامانیسم کم و بیش متوسل می شوند و جالب اینکه این فرد، آمادگی مطالعه تعالیم اسلام را نیز داشته است.  در مجموع کره ای ها بطور فعال صاحب عقیده و رویه چند سطحی هستند و بهمین دلیل براحتی مذاهب خارجی را پذیرفته اند و حتی آنرا بومی سازی کرده اند.

شاید بتوان گفت اولین تلاشهای رسمی برای دیالوگ بین ادیان در کره توسط تشکیلات مربوط به میسحیت در کره بنانهاده شده است. آکادمی مسیحی که در واقع جنبش طرفدار دموکراسی در دهه 60 نیز بوده است، نقش مرکزی برای تاسیس انجمن مذهبی کره (ARK) را ایفاء نمود. این انجمن بزرگترین سازمان بین دینی بوده است. اعضای آن نمایندگان کنفوسیونیسم، بودیسم ، کاتولیسم ، پروتستانیسم ، ون بودیسم ، چیوندو- جیو، کلیسای متحد و اسلام بودند که پس از مدتی انجمن مذاهب بومی نیز به آنان ملحق شده است. اهداف این انجمن غلبه بر اختلافات مذاهب مختلف برای حل مسائل اجتماعی نظیر اتحاد کره شمالی و جنوبی و مشارکت در صلح جهانی بوده است. برای این اهداف، انجمن یک سری جنبش های گفتگوی بین مذاهب، جنبش های اتحاد ملی و همکاریهای بین المللی مذاهب را ایجاد کرده است. در همین راستا، سومین کنفرانس آسیائی مذهب و صلح (ACRP)، در سال 1986 در سئول و با مسئولیت رهبران شش ادیان و مذاهب فوق برگزار گردید.  حتی این سازمان اهداف خود را از اهداف درون زای دیالوگ و فهم متقابل به اهداف برونزا نظیر حل مسائل اجتماعی، آلودگی محیط زیست، مواد مخدر و روسبی گری نیز گسترش داده است. در سال 1993 نیز، سازمان مزبور یک اجلاس بزرگ گروهی با موضوع «مذهب و اخلاق بومی» برگزار نمود و یک مانیفست در مورد اخلاق بومی منتشر نموده است.

همچنین شواری رهبران مذهبی کره (KCRL)  شامل رهبران 7 مذهب در کره جنوبی بودیسم، کاتولیسم، کنفوسیونیسم و پروتستان می باشد . برگزاری گفتگوهای مستمر ادیان با نماین دگان سایر ادیان از کشورهای مختلف ، بررسی وضعیت حقوق بشر در کره شمالی و درخواست از دولت این کشور برای سفر به کره شمالی جهت کمک به مردم آن و تلاش برای استقرار صلح و امنیت در شبه جزیره کره از دیگر برنامه های این شورای مذهبی می باشد . برخی از نمایندگان این شورای مذهبی در دسامبر سال 2010 بطور دسته جمعی با پاپ ملاقات نموده و پاپ فرانسیس 16 رهبر مسیحیان جهان نیز از تاریخ 13 تا 18 آگوست 2014 با سفر به کره جنوبی به ملاقات آان پاسخ داد.

منبع: http://diplomasy.persianblog.ir/